Persverklaring

De Stichting Beheer & Toezicht inzake Seksueel Misbruik in de R.-K. Kerk in Nederland, (hierna: het Meldpunt) heeft in haar Eindverslag melding gemaakt van een tegen de stichting aangespannen procedure (zie passage hieronder*).
 
In die procedure wilde de eisende partij dat de rechtbank de klachtbehandeling bij het Meldpunt onrechtmatig zou verklaren.
 
Inmiddels heeft de rechtbank Gelderland op 18 april 2018 uitspraak gedaan. De uitspraak is deels geanonimiseerd op de website van de Rechtspraak gepubliceerd (**). Reden om deze persverklaring uit te geven.
 
Het bestuur van het Meldpunt betreurt het nog steeds dat de procedure is aangespannen  vanwege de kans op publiciteit over concrete personen. Dat roept mogelijk nare herinneringen op bij de betrokken klagers en tevens het risico dat opnieuw de naam van de aangeklaagde wordt belicht.
 
 Het Meldpunt heeft steeds het standpunt ingenomen, dat de aard van de procedure – het slachtoffer staat centraal, niet de aangeklaagde; beoordeling zonder hoge eisen aan het bewijs – dwingt tot bescherming van ook de privacy van de aangeklaagde. Dat heeft het Meldpunt ook gedaan toen het ging om de aangeklaagde waarvan de Stichting St. Jan zich de reputatie heeft aangetrokken.
 
In het vonnis uit de rechtbank – overigens niet nader onderbouwde - kritiek op de bescherming door het Meldpunt van de privacy van de aangeklaagde en heeft zij kritiek op verschillende punten in de behandeling van de klachten in deze concrete zaken.  Die kritiek zal het bestuur van het Meldpunt nog nader bestuderen om vervolgens te besluiten al of niet hoger beroep in te stellen.
 
Op een belangrijk punt blijkt de rechtbank zich te baseren op een zelfstandig van internet gehaalde, anoniem gepubliceerde uitspraak over een herzieningsverzoek. Uit die beknopte tekst leidde de rechtbank in haar vonnis af, dat de aangeklaagde niet was geïnformeerd over dat verzoek en derhalve niet de gelegenheid had om te reageren. Had de rechtbank hier navraag naar gedaan, had het Meldpunt kunnen aantonen dat dit wel het geval is geweest.
 
Een bijzonderheid is voorts, dat de vorderingen van de Stichting St. Jan op zichzelf alle zijn afgewezen.
 
Bij de beslissing van B&T worden ook de gevolgen voor de klagers meegewogen. Voor hoger beroep is drie maanden tijd.
 
De woordvoering is in handen van Ben Spekman mobiel 06 14316997
 
* Op pagina 31 van het Eindverslag staat:
 
Het Meldpunt is in één zaak waarin
inmiddels de aangeklaagde was overleden door
een kennis die diens reputatie beoogde te
beschermen erop aangesproken dat de naam
van de aangeklaagde in de publiciteit was geko-
men. Aan deze klacht ging overigens ook nog
de klacht vooraf, dat de procedure onvoldoende
waarborgen voor de aangeklaagde bevatte.
Weer later heeft de bedoelde kennis van die
aangeklaagde een eenpersoonsstichting
opgericht die opnieuw het bestuur benaderde.
Het bestuur heeft zich ook tegenover deze
eenpersoonsstichting op het standpunt gesteld,
dat de publiciteit uitsluitend het gevolg was van
de omstandigheid dat de naam van aangeklaag-
de in de publiciteit was gebracht en dat daaraan
geen enkele medewerking was verleend door
het Meldpunt. Wat betreft de daaraan vooraf-
gaande klacht is gewezen op het bijzondere
karakter van de procedure. De aan ons bestuur
door die eenpersoonsstichting voorgelegde
dagvaarding is inmiddels aanhangig gemaakt
bij een rechtbank. Met het oog op de privacy
van de betrokkenen gaat het bestuur verder
niet in op deze zaak.
 
** ECLI:NL:RBGEL:2018:1743
 

Sluiting Meldpunt Seksueel Misbruik in de R.K.-Kerk

Na uitbrengen van het Eindverslag (zie hieronder) is het Meldpunt Seksueel Misbruik in de R.K.-kerk gesloten met ingang van 1 januari 2018. 

Een klein deel van de taak is overgenomen door het R.K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag  (zie: http://www.meldpuntgrensoverschrijdendgedragrkk.nl/). Via de website daarvan kan men met dat nieuwe Meldpunt contact opnemen. Na 1 januari 2018 bij het oud Meldpunt binnengekomen meldingen zijn en worden doorgeleid naar dat nieuwe Meldpunt.

Deze website blijft actief als bron van informatie over de regelingen, de adviezen die zijn uitgebracht over klachten en compensaties bij gegronde klachten, persberichten en eindverslag. Wanneer de archieven van het oude Meldpunt worden overgebracht naar een archiefbewaarder, zal de website nog actief blijven gedurende enige tijd.

Wanneer de website zelf uit de lucht gaat, zal dat tijdig tevoren ook op de website zelf worden aangekondigd onder verwijzing naar de archiefinstelling waar de archieven worden bewaard. De e-mailadressen en het postadres van het oude Meldpunt vervallen bij overdracht naar de archiefinstelling. Dan kunnen uiteraard ook geen meldingen e.d. meer worden doorgeleid.

Bezwaren tegen wetenschappelijk onderzoek in (medische) behandeldossiers kunnen door slachtoffers dan alleen nog worden ingediend bij de archiefinstelling. Datzelfde geldt voor bezwaar tegen bewaring daarvan. Zie: https://www.meldpuntmisbruikrkk.nl/S/Nieuwsberichten/Bezwaarmogelijkheid%20wetenschappelijk%20onderzoek%20medische%20dossiers.pdf

De Stichting Beheer & Toezicht in zake Seksueel Misbruik in de R.K.-kerk in Nederland - de rechtspersoon achter het oude Meldpunt - wordt in de loop van 2018 ontbonden. Zodra de vereffening is afgerond, houdt de stichting op te bestaan. Ook dit zal tijdig op deze website worden vermeld.

Het Bestuur

Slachtoffers seksueel misbruik katholieke kerk kregen erkenning

Slachtoffers van seksueel misbruik in de katholieke kerk in ons land hebben goeddeels erkenning en genoegdoening gekregen. Dat constateert het bestuur van de Stichting Beheer & Toezicht inzake seksueel misbruik in de R.-K. Kerk in een verantwoording over de periode 2011 tot 2017. Het betreft de werkzaamheden van het Meldpunt Seksueel Misbruik RKK, het Platform Hulpverlening, de Klachtencommissie en Compensatiecommissie.
 
Het eindverslag is maandag 18 december 2017 in Utrecht aangeboden aan de Bisschoppenconferentie en de KNR, de Konferentie Nederlandse Religieuzen, alsmede aan de slachtoffergroepen KLOKK, Koepel Landelijk Overleg Kerkelijk Kindermisbruik, MCU, Mea Culpa United, en VPKK, VrouwenPlatform Kerkelijk Kindermisbruik.
 
‘Hebben wij aan de verwachtingen van de slachtoffers voldaan?’, vraagt het bestuur zich in het eindverslag af. Het antwoord op die vraag is volgens hem aan de slachtoffers. ‘Niettemin durven we de slotvraag te beantwoorden met: grosso modo ja. Dat baseren we op de reacties van slachtoffers, met name na de zitting bij de Klachtencommissie, uit de terugkoppeling via lotgenotengroepen en de waarneming van Tweede Kamerleden die klachtzittingen hebben bijgewoond’.
Het bestuur vindt dit antwoord op de slotvraag op zichzelf een eerbetoon aan de medewerkers van het Meldpunt. Enkelen van hen geven in het eindverslag een bewogen getuigenis van hun ervaringen in het omgaan met de slachtoffers. ‘De medewerkers hebben de slachtoffers de weg geboden naar de erkenning, genoegdoening en hulp.’ Dat de weg daar naar toe soms moeizaam is geweest, wordt in het eindverslag uitvoerig geschetst. Er was, zeker toen de stroom meldingen bijna 8 jaar geleden begon, onvoldoende ervaring op dit specifieke terrein.
 
Houding kerk positief
Over de medewerking van de kerk door de jaren heen oordeelt het bestuur over het geheel genomen positief. ‘Het optreden van menig kerkelijk gezagsdrager kan als uitermate lovenswaardig worden aangemerkt.’ Al moest er af en toe op gewezen worden dat het om de slachtoffers ging en dat jegens hen flexibiliteit noodzakelijk was. Dat inzicht heeft er steeds toe geleid dat het Meldpunt de gevraagde kerkelijke medewerking kreeg. ‘Per saldo kunnen we als bestuur concluderen, dat alle slachtoffers conform de adviezen van de Klachtencommissie en de Compensatiecommissie erkenning en genoegdoening hebben gekregen.’
 
3712 meldingen
Vanaf voorjaar 2010 tot december 2017 hebben zich in totaal 3712 slachtoffers gemeld. 1650 van hen hebben het om allerlei redenen bij een melding gelaten, ondanks uitnodigingen die om te zetten in een klacht. Men vond soms de melding voldoende of zag er tegenop een klaagschrift in te dienen. Uiteindelijk zijn 2062 klachten ingediend. In 1471 zaken heeft de Klachtencommissie een advies of beslissing uitgebracht. 251 klachten zijn ingetrokken, 334 klachten zijn geschikt. Andere klachten zijn niet behandeld bijvoorbeeld vanwege niet ontvankelijkheid of overlijden van een klager als nabestaanden wilden stoppen. Van 6 personen heeft het Meldpunt na toewijzing van een juridisch adviseur niets meer vernomen. Zij hebben ook geen contact opgenomen met hun juridisch adviseur.
Van de 1471 zaken waarin advies werd uitgebracht, waren er 1002 met gegrond verklaring. In 318 zaken was de uitspraak niet gegrond, veelal door gebrek aan steunbewijs. Voor deze slachtoffers heeft de R.-K. Kerk in 2016 een slotactie opgezet om hen alsnog genoegdoening en compensatie te bieden. Ook zijn er in 18 gevallen tijdens of direct na de zitting schikkingen getroffen. De overige klachten waren om allerlei redenen niet-ontvankelijk.
 
In de cijfers is opgenomen wat het effect was van de opschuiving van de aanvankelijke sluitingsdatum op last van de rechter, van 1 juli 2014 naar 1 mei 2015. Zo’n 300 slachtoffers hebben toen nog een klacht ingediend of hebben hun eerdere melding alsnog omgezet in een klacht. Meldingen die niet meer in behandeling konden worden genomen na 1 mei 2015, zijn doorgeleid naar het betreffende kerkelijk gezag. Het gaat om 59 mensen.
 
Compensatie
Slachtoffers konden bij gegrond verklaring van hun klacht door de Klachtencommissie een compensatie aanvragen. Er waren 5 categorieën van compensatie al naar gelang de ernst van het misbruik. Er zijn 946 aanvragen ingediend van 860 slachtoffers (sommige aanvragen zijn om administratieve redenen gesplitst in twee of meerdere aanvragen).  Niet ontvankelijk verklaard werden 5 aanvragen. Uiteindelijk is in 941 zaken een compensatie toegekend: aan 29 slachtoffers in categorie 1, 121 in categorie 2, 313 in categorie 3, 97 in categorie 4 en 381 in categorie 5. Die laatste categorie kent een maximum van 100.000 euro, welk bedrag 65 slachtoffers hebben ontvangen.
Totaal is aan compensatie 27.709.888 euro uitgekeerd. *
Het Eindverslag geeft een overzicht van alle zaken, waarvan de verdere details op de website van het Meldpunt te vinden zijn. Ook is een overzicht opgenomen van bedragen per bisdom en orde of congregatie.
 
Hulpverlening
In de periode 2011-2016 hebben 1048 melders de hulp ingeroepen van het Platform Hulpverlening. 330 keer werd een van de 15 vertrouwenspersonen ingeschakeld (835 keer als alle meldingen voor 2011 worden meegeteld); 159 keer vond er psychologische screening plaats en 213 keer werd doorverwezen voor psychotherapeutische hulpverlening. Veel melders maakten in eerste instantie geen gebruik van de mogelijkheden die het Platform Hulpverlening kon bieden inzake ondersteuning en psychologische hulp. Deels omdat men koos voor de klachtenprocedure, deels omdat men er op eigen kracht uit was gekomen. Ook zeiden slachtoffers geen vertrouwen meer te hebben in hulpverleners. Veel slachtoffers zijn pas op late leeftijd in staat om het misbruik bespreekbaar te maken en hulp te zoeken. Schaamte, ontkenning en angst kunnen hier de basis voor zijn. Voor verder herstel is erkenning van groot belang.
Uit ervaringen van de psychologen waar het platform mee heeft samengewerkt is gebleken dat slachtoffers van seksueel misbruik in de kindertijd door een dader verbonden aan de Rooms-katholieke kerk, toch wel een aparte groep vormden. Het misbruik  vond regelmatig plaats en over een langere periode en in het grootste geheim. De slachtoffers werden vaak niet geloofd door hun ouders; de macht van de dader plaatste hem boven elke verdenking.   Zelfs in die gevallen waarin de ouders hun kind geloofden, bleef men vaak zwijgen uit angst of achting voor de kerk. Families hadden vaak nauwe banden met de pleger.
 
Geconstateerd kan worden dat de gevolgen van het vroegkinderlijk misbruik zeer ernstig kunnen zijn zowel op psychisch als op lichamelijk gebied. Ook op sociaal maatschappelijk terrein hebben zich vaak grote problemen voorgedaan. De psychologische hulpverlening voor deze slachtoffers is de laatste jaren aanzienlijk uitgebreid en er bestaat een goed netwerk, van op dit terrein, gespecialiseerde psychotherapeuten, constateert het Platform Hulpverlening.
 
Mediation
Een alternatief voor de klachtenprocedure is mediation geweest. De kerk koos daarvoor pas in een vrij laat stadium waardoor naar taxatie van het bestuur veel minder zaken via mediation zijn afgedaan dan mogelijk zou zijn geweest.
De bemiddelingen werden uitgevoerd  door Perspectief Herstelbemiddeling (voorheen Slachtoffer in Beeld). In totaal kwamen er via het Meldpunt 37 aanmeldingen bij Perspectief binnen. In bijna alle zaken kwam het tot een daadwerkelijke bemiddeling waarover de betrokken partijen na afloop over het algemeen positief waren. Een financiële compensatie maakte soms wel en soms geen deel uit van het mediation traject.
De hulpverlening gaat door, aangehaakt bij het Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag van de R.- K. Kerk.
 
Per 1 januari 2018 sluit het Meldpunt definitief.
 
Archief
In overleg met de kerk is een regeling getroffen waarbij archieven openstaan voor wetenschappelijk onderzoek. Alle relevante archiefstukken, behoudens die onder het canonieke recht vallen, worden overgedragen aan een nog aan te wijzen archief instelling.   
 
*Naast de ruim 28 miljoen euro via de Compensatiecommissie heeft de kerk rechtstreeks via de Slotactie ca € 750.000,00 aan slachtoffers betaald. Aan slachtoffers van (enkel) geweld is door de kerk een bedrag van € 1.000.000,00 betaald.
      
Het hele Eindverslag is hieronder te raadplegen
 
 
 

R.K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag

Per 1 mei 2015 is het Reglement R.K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag in werking getreden binnen de Rooms Katholieke Kerk in Nederland. Op de website www.meldpuntgrensoverschrijdendgedragrkk.nl
is hierover meer informatie te vinden. De website geeft aan wat onder grensoverschrijdend gedrag wordt verstaan en hoe grensoverschrijdend gedrag kan worden gemeld.
Het R.-K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag is op initiatief van de Nederlandse Bisschoppenconferentie en het bestuur van de Konferentie Nederlandse Religieuzen (KNR) ingesteld.
Met het Reglement R.K. Meldpunt Grensoverschrijdend Gedrag sluit de Rooms Katholieke Kerk in Nederland aan bij klachtregelingen die op allerlei terreinen binnen de Nederlandse samenleving gangbaar zijn. Dit Reglement moet worden gelezen in combinatie met de Gedragscode Pastoraat, die per 1 juli 2014 in werking is getreden. Het Reglement werd vastgesteld om schendingen van deze Gedragscode binnen de Kerk aanhangig te kunnen maken.

(disclaimer) Het kan zijn dat teksten op deze website enigszins afwijken van de officiële documenten, regels en omschrijvingen. In alle gevallen zijn de officiële teksten geldend.